Het leed dat automutilatie heet
Sinds het eerste artikel van februari van 2006 word onze website overspoeld met berichten rondom wel of niet snijden, dat sinds het Gothic artikel. In dit artikel probeerde we uit te leggen dat automutilatie niet een onderdeel is van Gothic zijn. Duidelijk is dit niet gelukt tot spijt van de werkgroep, vandaar dat we besloten hebben om een speciaal artikel aan dit onderwerpen te wijden.
1. Wat is nu daadwerkelijk automutilatie?
Automutilatie of zelfverwonding is jezelf doelbewust direct beschadigen van lichaamsweefsel, zonder bewust uit te zijn op zelfmoord / zelfdoding. Dit kan bijvoorbeeld doormiddel van snijden, maar automutilatie is ook als doelbewust wondjes open haalt zodat later een littekenen worden. Algemeen word er gedacht dat mensen met een borderline stoornis, gedragsproblematiek of met een persoonlijkheidsstoornissen doen aan automutilatie, maar dit is niet altijd het geval. De wijze waarop automutilatie plaatsvindt kan meer duidelijkheid geven over de achterliggende redenen. Toch bestaat er ook zoiets als "restgedrag". Dit is een mildere vorm van automutilatie, die optreedt uit gewoonte. De ernst van de zelfverwondering loopt enorm uit, van bijvoorbeeld openkrabben van de huid bij jeuk tot zelfverwondering dat kan leiden tot blindheid of amputatie van hele ledematen.
In 1846 word het eerste onderzoeksrapport uitgebracht over automutilatie, daarin word een weduwe beschreven die uit schuldgevoel haar beide ogen had verwijderd.
2. Waarom?
De meest gestelde vraag rondom automutilatie is "waarom"? Meestal zijn de redenen persoonlijk, maar er zijn wel een aantal basis redenen op te sommen;
- Zichzelf te willen straffen (zelfbestraffing)
- Een uiting van woede / wanhoop
- Ontladen van spanningen
- Verminderen van depressieve gevoelens, angst en/of leegte
- Doorbreken van vervreemding
- Een nieuwe grens van pijn op te zoeken
- Pijn zien / verdragen als teken van macht en controle
- Een schreeuw om hulp of aandacht
- Verdrijven van eenzaamheid
- Het omzetten van geestelijke pijn naar lichamelijke pijn
- Als artistieke uiting, zoals een tatoeage
- Uit zelfbescherming, dus om erger te voorkomen (bijvoorbeeld zelfmoord)
Bijzonder is dat in Japan is rituele automutilatie een traditie onder de Yakuza (Japanse mafia) als ze hun commandant/bendeleider hebben teleurgesteld.
3. Een verslavende werking
Net als drugs, drank of zelfs roken heeft automutileren een verslavende werking, het pijnigen van het eigen lichaam komt er een verslavende hormoon endorfine vrij. Endorfine is een natuurlijke pijnstiller maar kan ook zorgen voor een gevoel van geluk of euforie. Mensen vinden het daarom moeilijk om mee te stoppen, vooral als ze al langdurig hun eigen automutileren. Daarnaast spelen persoonlijke en geestelijke problemen nog een rol, rondom het al niet kunnen stoppen. In sommige / tot veel gevallen moet deskundige hulpverlening bij dit probleem te pas komen, maar het is niet altijd mogelijk omdat de gene die automutileert niet altijd deze hulp wens aan te nemen. De drang tot automutilatie is vergelijkbaar met die van innemen van verslavende oppeppende of verdovende drugs.
4. Oorzaak en gevolg
De oorzaak kan liggen aan verschillende factoren, zoals eerder aangegeven. Gevolg is dat personen veelal met blijvende schade (littekens) achterblijft. Tevens groeit er veelal een zelfhaat, gevoelens van schuld tegenover jezelf of andere, zwakte en soms een gevoel van waardeloosheid. In sommige gevallen kan ook een bepaalde machtskick ontstaan. Er is een kans dat een terugkerende cirkel ontstaan waarbij zelfverwonding een dagelijks terugkerend iets is. Daarom is stoppen van de zelfverwondering meestal de hoogte prioriteit bij mogelijke behandelingen.
Hoe ga je er mee om (als buitenstaander)
Laat zien dat je geeft om de persoon achter de zelfverwonding.
- Schenk aandacht aan de verwondingen zelf, hij of zij is meestal erg overstuur, kwetsbaar en angstig dat dit ontdekt word, ga er geen heisa van maken. Het is wreed daar geen aandacht aan te schenken, bovendien werkt het averechts.
- Blijf respect tonen, veroordelen van het probleem maakt het probleem meestal erger.
- Maak het duidelijk dat praten over het onderwerp zelfbeschadiging oké is, maak er geen taboe van.
- Erken hoe beangstigend het voor iemand kan zijn de zelfbeschadiging na lange tijd te stoppen.
- Moedig de persoon aan om de drang tot zelfverwonding te leren herkennen, help die gene tot andere vormen van uiting. Geweldsporten, schrijven, schilderen, tekenen, praten, schreeuwen, zingen of moedig de persoon aan professionele hulp te zoeken via de huisarts.
5. Weblog cultuur / Gothic cultuur
Medio 2006 zijn er tientallen als het niet honderden webloggen te vinden van mensen die openlijk vooruitkomen dat ze aan automutilatie, dit hebben gedaan of soms wensen te doen. Van jongens tot meisjes van verschillende leeftijden. Daardoor word soms de ziekte wel eens gekoppeld met de moderne weblog cultuur. Ook is de illusie ontstaan door de snel opkomende Gothic Cultuur dat vele Gothic’s snijden / zichzelf verwonden. Dit is in 99% van de gevallen niet waar. Zelfverwonding is niet gebonden aan een cultuur of subcultuur. Ieder persoon kan zich zelf verwonden, ongeacht cultuur, achtergrond, muzieksmaak, hobby's, geslacht of etnische afkomst.
6. Wat kan je er vooral zelf aan doen?
Je kunt ook dingen zelfdoen om zelfverwonding tegen te gaan of de drang te bestrijden. Er zijn verschillende tips en mogelijkheden, ook zijn er op internet tientallen websites te vinden waarbij je informatie kan opvragen.
Belangrijkste is dat je moet proberen het onderwerp geen taboe voor je eigen te maken, je zult ontdekken dat je niet de enige bent die het doet.
Om de drang te bestrijden zijn ver verschillende mogelijkheden zoals;
- Dagboekschrijven / weblogschrijven (opschrijven als je de drang voelt opkomen of als je aan zelfverwonding denkt)
- Je eigen serieus nemen, niet denken dat dit belachelijk iets is.
- Ontspannende activiteiten zoeken zoals sport, uitgaan, afleiding zoeken in muziek, lezen of films.
- Contact zoeken met andere, probeer te ontspannen bij vrienden of kennissen.
- Leer je zelf respecten voor wie je bent, jezelf te leren waarderen.
- Overweeg serieus om professionele hulp aan te vragen via de school of de huisarts.
7. Conclusie
Zelfverwonding het bestond veel eerder dan de moderne Gothic cultuur of weblogs. 2500 jaar geleden kwam het onderwerp al ter sprake op het toneel. Opmerkelijk is dat er tegenwoordig juist een sterker taboe op lijkt te liggen, voor een maatschappij waar alles gezegd en gezien mag worden zie je verassend weinig over zelfverwonding op televisie of in de media.
Maar realiteit van de dag is dat meer mensen het doen, dan wij er soms van bewust zijn. Het kan een medeleerling zijn in je klas, het kan een collega zijn op het werk of zelfs je iemand in je eigen gezin. Iemand veroordelen voor zijn fouten is gemakkelijk, maar zelfverwonding is even erg en groot probleem als een depressie of drugsverslaving. Er is geen wonderoplossing voor. Het onderwerp onbespreekbaar maken of negeren, maakt het alleen maar erger. En daarom vonden wij dat dit artikel geplaatst moest worden. Misschien hebben we niet alle feiten, we zijn niet geschoold om het te behandelen, maar we maken het bespreekbaar.
Meer informatie
Tim Traas
Voorzitter Jongerensubculturen-project
